نقش شبکه اجتماعی در برنامه سازی صداوسیما
شنبه ۲۵ دى ۱۳۹۵
0 نظر
245 بازدید

با توجه به رشد فزاینده استفاده ازرسانه های مدرن و غیر رسمی مانند شبکه های اجتماعی مجازی و کاهش استفاده از رسانه های رسمی سیاستگذاران و برنامه سازان رسانه ملی می بایست با بهره گیری از امکان شبکه های اجتماعی  پیوند خود را با مخاطبان افزایش دهند .در این پژوهش با استفاده از شبکه تلگرام درروند  برنامه رادیویی قطار سریع السیر میزان تاثیر و کارایی این نوع از شبکه ها را در برنامه سازی صداوسیما مشاهده نمودیم و نتایج حاصله شامل طراحی موضوعات برنامه ، آیتم خوانی و آیتم سازی  توسط مخاطبان تا حدود 70 درصد ،نقد و نظر موضوعات توسط مخاطبان ،فرهنگ سازی مناسب جهت استفاده صحیح  از شبکه های اجتماعی ،بستر سازی برای تعامل فیزیکی و حضور بیش از 300 جوان در برنامه و استفاده از توانمندیهای آنان ،انعکاس برنامه رادیویی در باشگاه مخاطبان و قرار دادن فایل های صوتی برنامه زنده در گروه و تشویق  مخاطبان ، راه اندازی پویش کتابخوانی در ایستگاه مطالعه برنامه قطار از طریق باشگاه مجازی می باشد .

استفاده از شبکه های اجتماعی می تواند بستر ساز تعاملات چند سویه بین مخاطبان و رسانه شود و به نوعی وسیله ای تبلیغاتی برای اهداف رسانه ملی تلقی گردد.

کلید واژه ها : شبکه اجتماعی ، برنامه ، رادیو ، تلگرام  ، تعامل

مقدمه :

امروزه شبکه‌های اجتماعی بر پایه اینترنت از قبیل تلگرام[1] و اینستاگرام[2] در بین کاربران ایرانی محبوبیت بسزایی کسب کرده‌اند.این نوع از رسانه ها به علت اینکه مرز بین رویداد و مخاطب را بسیار کم کرده اند و هر کدام از کاربران در مقام تولید کننده محتوا و پیام قرا می گیرند ، در دنیا به سرعت گسترش پیدا کرده اند. رسانه ملی نیز چنانچه در صدد افزایش مخاطب است پس ناگزیر باید از فرصت شبکه های اجتماعی مجازی بهره گیرد. پژوهش حاضر به صورت مستقیم تاثیر استفاده از شبکه تلگرام بر روی روند برنامه سازی و تعامل با مخاطبان  برنامه رادیویی قطار سریع السیر که از صدای مرکز البرز پخش می شود را به صورت کاربردی و عینی مورد توجه قرار داده است و 7 گام اساسی موفقیت در این عرصه که شامل طراحی، تبلیغات، فرهنگ سازی، پیوند شبکه اجتماعی و برنامه سازی، نقش شبکه اجتماعی تلگرام در روند برنامه سازی ، پویش کتابخوانی و تجزیه و تحلیل ارائه شده است  در پایان نیز سعی شده است به سئوالات مطرح شده پاسخ داده شود و نتایج  مورد سنجش و تجزیه و تحلیل قرار بگیرد.

تعاریف :

شبکه اجتماعی : شبکه­های اجتماعی سایت­هایی هستند که از یک سایت ساده مانند موتور جستجوگر با اضافه شدن امکاناتی مانند چت و ایمیل و امکانات دیگر خاصیت اشتراک­گذاری را به کاربران خود ارائه می­دهند. شبکه­های اجتماعی، محل گردهمایی صدها میلیون کاربر اینترنت است که بدون توجه به مرز، زبان، جنس و فرهنگ، به تعامل و تبادل اطلاعات می‏پردازند. در واقع شبکه­های اجتماعی برای افزایش و تقویت تعاملات اجتماعی در فضای مجازی طراحی شده­اند. به طور کلی از طریق اطلاعاتی که بر روی پروفایل افراد قرار می­گیرد مانند عکس کاربر، اطلاعات شخصی و علایق (که همه این­ها اطلاعاتی را در خصوص هویت فرد فراهم می­آورد) برقراری ارتباط تسهیل می‌گردد. کاربران می‌توانند پروفایل­های دیگران را ببینند و از طریق برنامه­های کاربردی مختلف مانند ایمیل و چت با یکدیگر ارتباط برقرار کنند (پمپک و همکاران، 2009: 228)

وسایل ارتباط جمعی: رسانه هایی هستند که برای تمامی گروه‌های جامعه مورد استفاده قرار می‌گیرند. منظور از وسایل ارتباط جمعی بیشتر مطبوعات، رادیو و تلویزیون است (معتمد نژاد، 1371، 66-61)

برنامه های رادیویی : از ترکیب سه عنصر کلام ، موسیقی و صدا پدید می آیند و نیروی بیانی و ارتباطی خاصی تشکیل می دهند که از بیان مکتوب مطبوعاتی و بیان تصویری سینمایی یا تلویزیونی متمایز است .( معتمد نژاد ،1385، 189)

برنامه های تعاملی: در برنامه­های تعاملی زمانی که به بیان موضوعی پرداخته می‌شود بایستی به بازخورد مخاطبین توجه ویژه‌ای شود. این امر می‌تواند بسیار مهم باشد از نقطه نظر اینکه از کجا بایستی شروع نمود و چگونه ایده برنامه تعاملی داستان پردازی شود. (جک لول، 13:2016)

1-1- روش پژوهش: روش نگارش بر اساس تحلیل محتوا  می­باشد.

1-2-سئوال های پژوهش :

در این پژوهش  به سئوال های زیر پاسخ داده خواهد شد .

1-3-سئوال اصلی :

-استفاده از شبکه های اجتماعی مجازی چگونه و به چه میزان می توانند به برنامه سازی صداو سیما کمک نمایند ؟

1-4-سئوالات فرعی :

1-4-1- با چه روشهایی می توان حداکثر استفاده را از شبکه های اجتماعی مجازی در روند برنامه سازی برد ؟

1-4-2- راه های پیوند شبکه های اجتماعی مجازی و یک برنامه رادیویی چیست ؟

1-4-3- چگونه یک شبکه اجتماعی بستر ساز تعاملات فیزیکی و حضوری مخاطبان یک برنامه می شود ؟

پیشینه برنامه قطار سریع السیر :

این برنامه رادیویی در دوم خرداد سال 1394 به سفارش معاونت صدای مرکز البرز به صورت زنده به مدت 45 دقیقه برای جوانان البرزی بر روی آنتن رفت. برنامه در یک فضای فانتزی و در واقع بازسازی فضای متروهست  که ابتدا دارای 8 ایستگاه و در سال 95 با تقلیل مدت برنامه به 30 دقیقه، اکنون دارای 4 ایستگاه به ترتیب انتخاب، گفت وگو، مطالعه و موفقیت می­باشد و ساعت پخش برنامه شنبه تا پنج شنبه ساعت 19:30 است. از آنجا که یکی از اهداف این برنامه تعامل بیشتر با مخاطب جوان است پس در جلسه طرح و برنامه مصوب شد تا از ظرفیت های بیشتر جوانان در این راستا استفاده گردد.

2- انتخاب نام و نشانی و طراحی لوگو

گروه سازنده تصمیم گرفتند که ابتدا کانالی را به نشانی @ghatar fm   با توجه به نام برنامه و نماد رادیویی طراحی کنند و سپس در داخل کانال لینک باشگاه مخاطبان قطار قرار داده شود که افراد بتوانند به راحتی وارد ابر گروه باشگاه مخاطبان شوند. جهت طراحی لوگو هم یکی از جوانان همراه برنامه که دانشجوی گرافیک هم هست اعلام آمادگی نمود و همانگونه که در تصویر شماره 1 مشخص است، لوگو با نظر برنامه سازان تایید شد.

 

تصویر -1 لوگو برنامه قطار سریع السیر

 

3- تبلیغات

برای شناساندن کانال و باشگاه مخاطبان از 2 شیوه استفاده شد :

1-3- تبلیغات رسمی در رادیو

2-3- تبلیغات در شبکه های اجتماعی

با تهیه آنونس و اعلام نشانی قطار مخاطبان جوان دعوت به عضویت در کانال برنامه شدند و در شیوه دوم با قرار دادن بنرهای تبلیغاتی و موشن گرافیک در گروه­ها و کانال­ها اعضای جدید عضو کانال و باشگاه مجازی مخاطبان برنامه شدند.

4- فرهنگ سازی استفاده صحیح از شبکه های اجتماعی

از آنجا که متاسفانه بسیاری از کاربران گاه و بیگاه در گروه ها ی تلگرامی مطلب یا عکس و صوت و فیلم قرار می­دهند، از بدو راه اندازی گروه از همه اعضاء درخواست شد که در هر شبانه روز فقط یک ساعت (22 تا 23) به ارائه نظرها و دیدگاه­های خویش در راستای موضوع برنامه بپردازند. جهت کنترل و هدایت بحث گروهی یکی از جوانان همراه برنامه به عوان ادمین انتخاب شد و همانطور که در تصویر شماره 2 مشخص است برچسب فضای مجازی[3] هم برای پایان بحث طراحی شد .

 

 

تصویر -2 نمایه نشاندهنده پایان بحث صفحه مجازی

 

5- پیوند شبکه اجتماعی و برنامه سازی

به منظور تشویق مخاطبان جهت شرکت در بحث باشگاه مخاطبان پستی با این مضمون که نظرهای شما فردا در برنامه زنده با نام خودتان توسط گوینده اعلام خواهد شد قرار گرفت. پس از چندی نیز فایل های صوتی برنامه در باشگاه گذاشته شد  که اگر شخصی موفق به شنیدن برنامه زنده نشده بود، بتواند فایل را دریافت و در جریان برنامه باشد که به این شکل پیوند میان تلگرام و برنامه مستحکم تر شد. نکته حائز اهمیت اینست که از اعضا خواسته شد چنانچه تمایلی به همکاری با برنامه در زمینه آیتم سازی، آیتم خوانی و نویسندگی دارند در صفحه شخصی یکی از ادمین ها اعلام نمایند .که پس از همین اعلام در تلگرام، اعضای مشتاق وارد روند برنامه سازی شدند .

6-  نقش شبکه اجتماعی تلگرام در روند برنامه سازی

6-1- انتخاب موضوع : اعضای باشگاه مخاطبان قطار هر هفته چهارشنبه شب ها ایده ها و موضوعات خود را اعلام می نمایند و پس از جمع آوری موضوعات توسط یکی از ادمین های جوان و با توجه به مناسبتها و نظر تهیه کننده موضوعات انتخابی به رای مخاطبان گذاشته می شود و موضوعاتی که بالاترین امتیاز را داشته باشند برای هفته آینده انتخاب می شوند و نام افراد وموضوعات مطروحه روز پنج شنبه در برنامه زنده توسط ادمین شب قبل اعلام می گردد .

6-2- نویسندگی : در این بخش از جوانان توانمند و علاقه مند خواسته شد تا نمونه متن (تکست ) خود را ارسال نمایند و پس از اعلام ایرادات و فرستادن جزوه نویسندگی رادیو ، 4 نفر از اعضا، شروع به نوشتن آیتم ها نمودند .

6-3-آیتم خوانی : جوانانی که علاقه به گویندگی و آیتم خوانی داشتند با فرستادن فایل صوتی خود به یکی از ادمین ها اعلام آمادگی نمودند و به مرور از افراد خواسته شد تا به صورت حضوری در استودیو برنامه حاضر شوند و تکست هایی را که دیگر اعضاء نوشته اند را قرائت کنند .حتی اعضاء قدیمی به عنوان مجری آیتم گفت وگو انتخاب شدند .

6-4- آیتم سازی : پس از اعلام فراخوان در تلگرام ، جوانان هنرمند و علاقه مند با شرکت در کارگاه های تخصصی فشرده با فنون آیتم سازی آشنا شده و هم اکنون تمام آیتم ها را، خود تولید می کنند .

6-5- شرکت در بحث به صورت حضوری : هر هفته بر اساس موضوعات مصوب هر کدام از اعضاء که دارای تخصص یا مهارت در آن موضوع هستند به یکی از ادمین ها اعلام می نمایند و همانطور که در تصویر شماره 3 مشخص است در استودیو آفیش می شوند .

 

تصویر -3 لوگو میهمانان و کارشناسان در برنامه

 

 6-6- پویش کتابخوانی: جهت آشنایی و دوستی بیشتر مخاطبان جوان با فرهنگ کتاب و کتابخوانی  ، اعضا ی برنامه تصمیم گرفتند که مسابقه ای را طراحی کنند . در این مسابقه به بهترین فرد که بتواند خلاقانه کتابی را معرفی نماید در پایان فصل با نظر اعضای باشگاه و هیات داروان جوایزی اهدا خواهد شد و فایل های افراد هر هفته در باشگاه قرار می گیرد .

6-7- تجزیه و تحلیل: جهت میزان استقبال و اعلام آمار شرکت کنندگان وبررسی نظرهای موجود در هر شب و وجود رقابت سازنده گروه برنامه ساز در نطر گرفت که روزهای پنج شنبه توسط یکی از پژوهشگران و بر اساس آمار نتایج ارائه شود و همانگونه که در جدول -1 و جدول – 2 مشاهده می­شود نمونه مطالعات میدانی برای جامعه آماری یک ماهه از طریق رابطه خطی ریاضی (1-1) با در نظر گرفتن نمو هفتگی بر حسب درصد محاسبه شده­اند. در ضمن مقایسه ای هم با شرایط مشابه هفته قبل صورت پذیرد .تا تیم برنامه ساز به نقاط قوت و ضعف خود در تعامل با مخاطب پی ببرد.

رابطه (1-1)

 

 

که در رابطه (1-1)، b، برابر است با تعداد موارد ارسال شده در فضای مجازی و یا تعداد افرا شرکت کننده در فضای مجازی، و a، برابر است با عدد اظهارنظرهای ثبت شده و یا تعداد افراد شرکت کننده در هفته قبل در روز و ساعت یکسان می­باشد.

جدول -1 محاسبات مربوط به میزان مشارکت افراد و تعداد اظهارنظرها در فضای مجازی

ایام هفته

هفته اول

هفته دوم

هفته سوم

هفته چهارم

افراد

اظهار نظر

افراد

اظهار نظر

افراد

اظهار نظر

افراد

اظهار نظر

شنبه

130

145

142

165

187

190

210

222

یکشنبه

100

130

162

165

189

190

218

242

دوشنبه

160

169

184

188

192

200

225

235

سه شنبه

190

200

186

197

198

200

246

261

چهارشنبه

70

90

120

124

180

194

251

264

پنج شنبه

140

160

190

195

220

230

260

268

 

جدول -2 نسبت رشد فعالیت باشگاه مجازی برنامه قطار سریع السیر در فضای مجازی

ایام هفته

هفته اول

هفته دوم

هفته سوم

هفته چهارم

میزان رشد %

(نسبت به هفته قبل)

میزان رشد %

(نسبت به هفته قبل)

میزان رشد %

(نسبت به هفته قبل)

میزان رشد %

(نسبت به هفته قبل)

شنبه

0

8.45

12.12

24.06

13.16

10.95

14.41

یکشنبه

0

38.27

21.21

14.29

13.16

13.30

21.49

دوشنبه

0

13.04

10.11

4.17

6.00

14.67

14.89

سه شنبه

0

-2.15

-1.52

6.06

1.50

19.51

23.37

چهارشنبه

0

41.67

27.42

33.33

36.08

28.29

26.52

پنج شنبه

0

آفتاب البرز نشریه اجتماعی واقتصادی استان البرز
اخبار لحظه به لحظه
فرهنگ وهنر
نسل جدید رسانه جوانان ایرانی
تنها صدای حرفه ای می ماند
صدای بهترینها
صدای رسانه
شبکه خبری صدای رسانه
نام
ایمیل
متن نظر
عبارت داخل تصویر